De rode draad
De rode draad van de afgelopen zes maanden: geld stroomde naar aandelen en weg uit crypto. De drie aandelenindices die we volgen — de AEX, de S&P 500 en de Nasdaq — stonden allemaal in de plus, gedragen door dezelfde motor: optimisme over kunstmatige intelligentie en de chipsector, aangevuld met Europese defensie-aandelen. Bitcoin bewoog precies de andere kant op.
De achtergrond bleef rustig aan de rentekant. De ECB hield de depositorente op 2,25% en de inflatie in de eurozone zakte naar 1,9% — vlak bij het doel van 2%. In de VS bleef de Federal Reserve juist terughoudend met renteverlagingen, wat de dollar sterker maakte. Dat verschil verklaart een groot deel van de valutabeweging hieronder.
AEX: koploper op chips en defensie
De AEX sloot de periode op 1.060,73 punten, een winst van 12,11% — daarmee deed de Amsterdamse beurs het beter dan Wall Street. Onderweg werd een top van 1.082,93 aangetikt; het dieptepunt lag op 946,16. De grootste dagbeweging was 3,22%, dus echt heftige uitslagen bleven uit.
Dat de AEX vooroploopt, past bij de samenstelling van de index: zwaargewicht ASML profiteerde van de aanhoudende vraag naar AI-chips en bereikte volgens marktberichten een recordkoers. Daarnaast trokken Europese defensie-aandelen aan, tegen de achtergrond van geopolitieke spanningen en hogere defensiebudgetten. De index is technologie- en industrie-zwaar, en juist die hoeken liepen voorop.
S&P 500: records dankzij de AI-zwaargewichten
De brede Amerikaanse S&P 500 won 6,49% en eindigde op 7.354,02 punten, met een piek van 7.609,78 en een bodem van 6.343,72. De grootste dagbeweging bleef met 2,91% beperkt.
De stijging leunde sterk op een handvol AI-namen. Volgens marktanalyses waren chip- en techgiganten verantwoordelijk voor een groot deel van de opwaartse winstbijstellingen, en het overgrote deel van de bedrijven die rapporteerden versloeg de winstverwachtingen. Die smalle basis is tegelijk een aandachtspunt: als de AI-zwaargewichten haperen, weegt dat zwaar op de hele index.
Nasdaq: techbarometer in de lift
De technologie-zware Nasdaq steeg 7,77% naar 25.297,62 punten. De top lag op 27.093,90, de bodem op 20.794,64 — een ruimere bandbreedte dan bij de andere indices, met een grootste dagbeweging van 4,18%. Dat hogere uitslagenniveau hoort bij een index die vol zit met groei- en techaandelen.
De drijfveer is dezelfde als bij de S&P 500: investeringen in AI-infrastructuur en sterke vraag naar halfgeleiders. De keerzijde is dat techaandelen gevoeliger zijn voor rente en sentiment, wat de scherpere schommelingen verklaart.
EUR/USD: euro levert in op een sterke dollar
Tegenover de aandelenwinst stond een zwakkere euro. EUR/USD daalde 3,03% naar 1,1401 dollar, na een top van 1,1974 eerder in de periode en een bodem van 1,1340. Eén euro koopt dus minder dollars dan een half jaar geleden.
De verklaring zit in het rentebeleid: terwijl de ECB op 2,25% bleef en de eurozone-inflatie afkoelde, bleef de Federal Reserve terughoudend met renteverlagingen. Dat maakt de dollar relatief aantrekkelijker. Voor een Nederlandse belegger werkt dit twee kanten op: Amerikaanse beleggingen worden in euro meer waard, maar nieuwe dollaraankopen zijn duurder geworden.
Bitcoin: bijna 30% eraf in de bearfase
Bitcoin was de grote verliezer: een daling van bijna 30%, tot rond de 53.000 euro (zie de grafiek voor de exacte stand). De munt kwam van een top boven 83.000 euro en zakte richting een dieptepunt rond 52.500 euro. De volatiliteit was navenant: de grootste dagbeweging liep op tot ruim 13% — meer dan vier keer zo heftig als bij de aandelenindices.
Meerdere factoren kwamen samen, melden analisten: een terughoudende Fed en sterkere dollar, recorduitstroom uit Amerikaanse bitcoin-ETF's, verkopen door grote houders zoals beursvennootschap MicroStrategy, en gedwongen verkopen door beleggers die met geleend geld handelden. Daarbovenop wijzen sommige analisten op de vierjaarlijkse 'halving'-cyclus, die historisch een bearfase kent. Of dat patroon zich herhaalt, is niet zeker — koersgeschiedenis biedt geen garantie voor de toekomst.
Wat betekent dit voor een belegger?
Het halfjaar onderstreept een bekend principe: spreiding dempt klappen. Wie alleen in bitcoin zat, keek tegen een fors verlies aan; wie breed in aandelen belegde, zag juist winst. De uiteenlopende richtingen van aandelen en crypto laten zien dat ze zich heel anders kunnen gedragen in dezelfde periode.
Twee dingen vallen verder op. De aandelenwinst leunt sterk op een smalle groep AI-aandelen — dat geeft kracht, maar ook afhankelijkheid. En het valuta-effect telt: voor een euro-belegger maakt een sterkere dollar het rendement op Amerikaanse beleggingen anders dan de index zelf suggereert. Dit overzicht is een feitelijke terugblik, geen voorspelling en geen beleggingsadvies.
